Geneesmiddelen
Niet-steroïdale ontstekingsremmende middelen (NSAID’s)
Ontsteking beperken
Niet-steroïdale ontstekingsremmende middelen (zonder cortisone, bijvoorbeeld Ibuprofen) vormen de basisbehandeling bij reumatische ontstekingsziekten. Ze beperken de pijn en controleren de ontsteking.
De inname van niet-steroïdale ontstekingsremmers moet zo mogelijk worden beperkt tot de perioden van pijnlijke opflakkeringen. NSAID’s kunnen op termijn immers bijwerkingen op het spijsverteringskanaal (maagzweren) of de nieren veroorzaken.
NSAID’s en coxibs
NSAID’s zijn zeer nuttig, vooral in het begin van de ziekte. Er wordt een onderscheid gemaakt tussen de klassieke NSAID’s en de coxibs. Die laatste zijn ontstekingsremmers die minder bijwerkingen hebben op het spijsverteringsstelsel. Voor de toediening van de coxibs is een terugbetalingsattest, uitgeschreven door de geneesheer-adviseur, noodzakelijk.
Reumatoïde artritis en spondylartritis
Bij reumatoïde artritis spelen ontstekingsremmers alleen een rol bij opflakkeringen. Ze vormen echter de hoeksteen van de behandeling bij spondylartritis.
Artikel opgesteld in samenwerking met dr. Carron (dienst reumatologie, UZ Gent en AZ Alma campus Sijsele).
Cortisone: wanneer?
Verschillende wijzen van toediening
Cortisone is een natuurlijk hormoon dat door het menselijk lichaam wordt geproduceerd. Het gaat de pijn en de ontsteking tegen. Het is één van de sterkste ontstekingsremmers. Bij mensen met een reumatische ontstekingsziekte kan cortisone door de mond, intramusculair, intraveneus of plaatselijk in een gewricht (infiltratie) worden toegediend. Cortisone is zeer doeltreffend bij reumatoïde artritis: het heeft een effect op de evolutie van de ziekte, net zoals de basisbehandelingen. Bij spondylartritis daarentegen heeft cortisone weinig effect.
Een effect op het verloop van de ziekte?
Cortisone heeft een slechte naam wegens zijn bijwerkingen: gewichtstoename, hypertensie, ontregeling en verhoging van het suikergehalte in het bloed, osteoporose … Cortisone mag dus alleen onder strikt medisch toezicht worden toegediend.
Artikel opgesteld in samenwerking met dr. Carron (dienst reumatologie, UZ Gent en AZ Alma campus Sijsele).
De klassieke basisbehandelingen
NSAID’s en cortisone werken vooral in op de symptomen van reumatische ontstekingsziekten bij een opflakkering. De basisbehandelingen daarentegen hebben tot doel de evolutie van de ziekte op lange termijn af te remmen door in te werken op het immuunsysteem. Er bestaan momenteel tal van basisbehandelingen zoals methotrexaat, salazopyrine, leflunomide ,antimalariamiddelen … Die basisbehandelingen kunnen apart of in combinatie worden ingenomen.
Doorgaans duurt het enkele weken tot maanden voor de behandeling begint te werken. Vaak duurt het ook even voor de basisbehandeling wordt gevonden die doeltreffend is. Die geneesmiddelen hebben tot doel een langdurige klinische remissie te bewerkstelligen.
Artikel opgesteld in samenwerking met dr. Carron (dienst reumatologie, UZ Gent en AZ Alma campus Sijsele).
Biologische geneesmiddelen
Nut van biotherapie
Sinds het einde van de jaren negentig beschikken we over biologische geneesmiddelen. Die werken gericht in op sommige eiwitten van ons lichaam. Zo zijn er bijvoorbeeld de TNF-alfa-antagonisten. Dat zijn monoklonale antistoffen die inwerken op TNF alfa (tumor necrosis factor), een stof die een sleutelrol speelt bij het ontstekingsproces. Bij reumatische ontstekingsziekten valt het ontstekingsproces niet vanzelf stil. TNF-alfa-antagonisten hebben tot doel de ontsteking, die de lichaamseigen weefsels aanvalt, onder controle te brengen. Met die geneesmiddelen kan meestal een lange klinische remissie worden bereikt. Ook bij patiënten bij wie de klassieke basisbehandelingen niet werken. TNF-alfa-antagonisten worden doorgaans toegediend in de vorm van intramusculaire of intraveneuze injecties.
Voor wie en in welke omstandigheden?
Biologische geneesmiddelen werken direct in op het afweersysteem van het lichaam. Ze kunnen dan ook bijwerkingen veroorzaken zoals een hoger risico op infecties. Zo moet bijvoorbeeld worden nagegaan of de patiënt niet lijdt aan tuberculose of tuberculose gehad heeft. De tuberculose zou door de behandeling opnieuw actief kunnen worden. Biologische geneesmiddelen zijn duur. Daarom worden ze maar terugbetaald als aan bepaalde voorwaarden is voldaan, met name als de klassieke basisbehandelingen niet doeltreffend waren en er een hoge ziekte-activiteit aanwezig blijft.
Artikel opgesteld in samenwerking met dr. Carron (dienst reumatologie, UZ Gent en AZ Alma campus Sijsele).
Volg de medische actualiteit en abonneer u op de nieuwsbrieven van MediPedia.
Zij getuigen
Reumatoïde artritis
RA-Liga aan het woord
De RA-Liga is de enige Vlaamse vereniging die zich enkel richt tot patiënten met reumatoïde artritis (RA). Voorzitter Jeannine Engelen, zelf al 25 jaar RA-patiënt, geeft een woordje uitleg.
Reumatoïde artritis
Meest gelezen
In beeld
Reumatoïde artritis
Welke gewrichten worden aangetast door reumatoïde artritis?
Reumatoïde artritis
Reumatoïde artritis: gewrichtsontsteking
Reclame
MediPedia Facebook