Symptomen
- 1. Een hele reeks symptomen van psychische aard
- 2. Vermoeidheid en gebrek aan energie
- 3. Doodsgedachten
- 4. Geheugenstoornissen
- 5. Lichamelijke klachten
- 6. Angst
Een hele reeks symptomen van psychische aard
Depressieve stemming
Het allerbelangrijkste symptoom van depressie is een depressieve stemming die veel wegheeft van een diepe droefheid. Een allesoverheersend gevoel van droefheid wordt de zwarte bril waardoor hij de wereld bekijkt. Zijn hele leefwereld is er één van pessimisme en negativisme, van mislukkingen en frustraties.
Gebrek aan plezier en belangstelling.
De patiënt schept geen plezier (anhedonie) meer in dingen waar hij vroeger wél deugd aan beleefde. Soms verwaarloost hij zijn uiterlijk en laat hij zich gaan.
Karakterwijzigingen
De patiënt wordt hetzij onverschillig voor zijn omgeving hetzij agressief, prikkelbaar en opvliegend. Doordat hij zich zo triest en lusteloos voelt, heeft hij de indruk dat hij nergens nog goed voor is. Het onbegrip van zijn omgeving maakt het er soms alleen maar erger op, waardoor hij zich geleidelijk aan meer gaat isoleren. Hij heeft onbedwingbare huilbuien.
Gevoel van waardeloosheid
Dergelijke gevoelens kunnen zeer intens zijn. Sommige patiënten nemen ook voor alles de schuld op zich. Dit zelfverwijt gaat vaak gepaard met schuldgevoelens in verband met de ziekte zelf. De familie en de omgeving mogen die gevoelens niet aanwakkeren: depressiepatiënten hebben hoegenaamd geen schuld aan de ziekte. Want depressie is wel degelijk een ziekte.
Vermoeidheid en gebrek aan energie
Ik ben zo moe
Vermoeidheid kan een van de eerste symptomen zijn van een depressie. Ze wordt vaak beschreven als abnormaal, intens en is de ganse dag door aanwezig, waardoor de minste activiteit een beproeving wordt. Ook tijdens rust houdt ze aan en ze kan gepaard gaan met een gevoel van gemis of energieverlies. Dat kan zo ver gaan dat zijn toilet maken, zich aankleden of boodschappen doen, onmogelijk wordt.
Gebrek aan eetlust
Depressie gaat meestal gepaard met verlies van eetlust. De patiënt is angstig, vindt niets nog prettig of lekker, waardoor hij doorgaans minder eet en ook vermagert. In zeldzamere gevallen gebeurt net het omgekeerde en eet hij meer dan normaal, door aanhoudende trek in gebak of andere zoetigheden.
Slaapstoornissen
85% van de patiënten kampt met slaapstoornissen. Deze kunnen allerlei vormen aannemen:
- Moeilijk inslapen
- Midden in de nacht wakker worden en niet meer kunnen inslapen
- Minder uren slapen dan normaal
- Nachtmerries
- De patiënt ervaart zijn slaap niet als verkwikkend en staat zelfs na een volledige nachtrust toch moe op
Sommigen slapen juist meer dan normaal, ook 's middags, zonder zich uitgerust te voelen
Doodsgedachten
80% van de depressiepatiënten worstelt met doodsgedachten. Dit kan beginnen met zwarte gedachten in de zin van: "Waarom moet ik nog verder leven? Ik ben toch nergens goed voor", en evolueren naar concrete zelfmoordideeën. Doodsgedachten mogen niet gebanaliseerd worden. Als ze geuit worden tegenover familie of vrienden, zijn ze soms het enige signaal van depressie, en is er altijd doktersadvies nodig.
Soms vindt de patiënt zelfdoding de enige oplossing voor zijn problemen of een radicale methode om zijn omgeving te ontlasten. 95% van de patiënten sprak over zelfdodingplannen in de zes maanden die aan de daad voorafgaan.
Het is een tragische misvatting te denken dat wie erover praat, het niet zal doen. Helaas is deze mening nog altijd sterk verspreid.
Geheugenstoornissen
Concentratiemoeilijkheden
Depressiepatiënten hebben vaak last van concentratie- en geheugenstoornissen. "Als ik een pagina aan het lezen ben van een boek, weet ik niets meer over de vorige pagina. Ik kan geen film meer volgen, ik vergeet voortdurend mijn afspraken...": stuk voor stuk frequente klachten. Concentratieproblemen hebben vanzelfsprekend een ernstig negatieve weerslag op arbeid of studie.
Depressie is niet hetzelfde als dementie
Geheugenstoornissen gaan bij bejaarden gepaard met beoordelingsstoornissen en met oriëntatiestoornissen wat op dementie kan wijzen (de ziekte van Alzheimer bijvoorbeeld). Het is bij bejaarden dan ook van essentieel belang om een onderscheid te maken tussen depressie en de ziekte van Alzheimer. Bij depressie gaan de symptomen meestal over als ze behandeld worden, terwijl de behandeling van alzheimer slechts gedeeltelijk en tijdelijk verbetering brengt.
Lichamelijke klachten
Bepaalde specifieke symptomen
Depressiepatiënten hebben vaak lichamelijke klachten. Die treden meestal op naast de psychische klachten, maar soms vernoemt men enkel de lichamelijke klachten, hetgeen de diagnose bemoeilijkt. Uit studies is nochtans gebleken dat 85% van de depressiepatiënten eerst fysieke klachten vertoont.
Deze lichamelijke klachten zijn zeer uiteenlopend en aspecifiek:
- Spijsverteringsklachten: diarree, constipatie, buikpijn, misselijkheid, braken...
- Hartklachten: hartkloppingen, pijn in de borstkas...
- Neurologische klachten: krampen, lagerugpijn, hoofdpijn.
- Somatisatie
Op die precieze symptomen enten zich meestal vager omschreven klachten, zoals gevoelens van beklemming, enz. Die symptomen zijn niet specifiek en kunnen op een lichamelijke aandoening wijzen (hartziekte, spijsverteringsstoornissen...). De arts moet oordelen of er al dan niet bijkomende onderzoeken nodig zijn.
Seksuele stoornissen
Veel depressiepatiënten hebben libidoverlies, waardoor ze minder of helemaal niet meer vrijen met hun partner. Depressie kan bij mannen impotentie en bij vrouwen frigiditeit veroorzaken. Door deze seksuele stoornissen dreigt de patiënt zich nog meer minderwaardig te voelen. Dit legt een zware last op de relatie, en dat terwijl de partner zich al machteloos voelt.
Angst
Sommige depressiepatiënten kunnen naast de vermelde symptomen ook last krijgen van:
-Een overweldigende angst
-Specifieke fobieën: extreme en irrationele vrees voor bepaalde voorwerpen, dieren of situaties
-Paniekaanvallen: opwellingen van intense angst die enkele tientallen minuten duren en zich uiten in malaisegevoelens die gepaard gaan met warmteopwellingen, benauwdheid, het gevoel elk moment te zullen sterven
Deze angsten maken het allemaal nog veel erger. Sommige patiënten ontkennen echter hun angstsymptomen of verbergen ze voor hun omgeving of hun arts. Soms durven ze er niet over praten, onder meer uit schrik zich belachelijk te maken...
Volg de medische actualiteit en abonneer u op de nieuwsbrieven van MediPedia.
Zij getuigen
Depressie
DepressieDr. Jan Knapen, Universitair Psychiatrisch Centrum KULeuven, Campus Kortenberg
DepressieMieke Craeymeersch, directeur vzw Similes Vlaanderen
Meest gelezen
In beeld
Depressie
Evolutie van respons op behandeling
Depressie
Depressie: een echte ziekte
Reclame
MediPedia Facebook